YILLARA SAR? ?N'AAT ve ONARIM ??LER?NDE DÜZENLENEN HAKED?? FATURALARI A- G'R?? ?n'aat muhasebesinin di'er muhasebe dallar?ndan farkl? bir muhasebe dal? oldu'u meslek mensuplar?nca ve konunun uzmanlar?nca sürekli dile getirilmektedir. Bu farkl'l'klar içersinde gözden kaçan ayr'nt?lar? gerek yaz'l? gerekse görsel medyadan takip etmekteyiz. Gözden kaçan ince hususlar'n en ba??nda gelen konulardan birisi ise Y'llara Sari ?n'aat ve Onar'm i'i yapanlar'n düzenlemi? olduklar? hakedi? faturalar'd'r.
Vergi Usul Kanunun 229. maddesinde “fatura sat?lan emtia veya yap?lan i? kar??l???nda mü?terinin borçland??? mebla?? göstermek üzere emtiay? satan veya i'i yapan tüccar taraf?ndan mü?teriye verilen ticari vesikad'r." ?eklinde tarif edilmi?tir.
Türk Ticaret Kanunun 23. maddesinde ise “Ticari i'letmesi icab? bir mal satm?? veya imal etmi? veyahut bir i? görmü? yahut bir menfaat temin etmi? olan tacirden, di'er taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmi? ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir." denilmektedir.
Y'llara sari ?n'aat ve Onar'm i'leri de Gelir Vergisi Kanununun 42. maddesinin 1. f'kras?nda ?u ?ekilde tarif edilmektedir; 1- Birden fazla takvim y'l'na sirayet etmesi, 2- ??in in?aat ve onarma i'i olmas?, 3- Taahhüde ba'l? olarak yap?lmas? durumunda Y'llara Sari ?n'aat ve Onar'm i'i olarak kabul edilmektedir.
Yine Gelir Vergisi Kanununun 94’ üncü maddesinin 3 numaral? bendinde, 42’inci madde kapsam'na giren i'ler dolay's'yla bu i'leri yapanlara ödenen istihkak bedelleri üzerinden % 3 oran?nda vergi tevkifat? yap?laca?? hükmü yer almaktad'r.
Y'llara sari in?aat ve onar'm i'i yapan mükellefler yapm?? olduklar? i'lerle ilgili alm?? olduklar? avans ödemeleri üzerinden % 3 oran?nda Stopaj ödemeleri gerekmektedir. ??verenler, ta?eronlara ödeyecekleri avanslar üzerinden stopaj kesintilerini yaparak ba'l? olduklar? vergi dairelerine sorumlu s'fat?yla ödemekle yükümlüdürler.
?stihkak ödemelerinde ise; düzenlenen hakedi?lerin i'verene Faturas? edilmesi suretiyle yap'l'yorsa, i'veren onaylanan hakedi'in faturas? üzerinden %3 stopaj kesintisi yaparak ilgili dönemde ba'l? bulundu'u vergi dairesine ödenmesi gerekmektedir. Uygulamada çok s'k kar??m'za ç'kan bu durum kar??s'nda gözden kaçan çok önemli bir husus bulunmaktad'r.
Ta?eronlar sanki mal ve hizmet teslimi yap?yorlarm?? gibi hakedi? faturalar? düzenleyerek i'verenlere vermektedirler. Düzenlemi? olduklar? hakedi? faturalar'n'n üzerinde Stopaj kesintilerini belirtmeyerek i'verenden alaca?? tutar? stopaj kesintisi yokmu? gibi göstermektedir.
??verenler bu tür faturalar? kabul edip muhasebe kay?tlar'na i'ledikten sonra virman kayd? ile stopaj kesintilerini mahsup etmektedirler.
Oysa ki Vergi Usul Kanunun 229. maddesi faturan'n tarifini ?u ?ekilde yapmaktad'r. “Sat?lan emtia veya yap?lan i? kar??l???nda mü?terinin borçland??? mebla?? göstermek üzere emtiay? satan veya i'i yapan tüccar taraf?ndan mü?teriye verilen ticari vesikad'r. bu tariften de anla??laca?? üzere faturan'n Genel Toplam? sütununda i'verenin ta?erona ödemesi gereken tutar? gösteriyor olmas? gerekmektedir. Ta?eron yapm?? oldu'u Y'llara sari in?aat ve onar'm i'lerinden dolay? hakedi?inden kesilmesi gereken stopaj tutar'n? faturan'n üzerinde gösterdikten sonra kalan alaca??n? Genel Toplam sütununda göstermesi gerekmektedir.
Bir çok i'verenin ve meslek mensubunun dikkatinden kaçan bu husus Faturan'n düzenlenme ?ekline ayk'r? oldu?undan Vergi Usul Kanununun 353. maddesi uyar?nca cezal? duruma dü?meleri söz konusu olabilmektedir. Denetim elemanlar?nca yap?lacak bir inceleme esnas?nda bu husus yüzünden her bir fatura için ayr? ayr? ceza kesilebilece?ini de göz önünde bulundurursak ihmal edilmemesi gereken bir konu oldu'u kan's'nday'm.
Yine Hakedi? faturalar'n'n aç?klama k'sm?na 1 Numaral? Hakedi? Bedeli ?eklinde ibarelerin yaz'ld???na meslek mensubu arkada?lar'm'z bir çok defa ?ahit olmu?lard'r. Bu tarz eksik yaz?lan ve yap?lan i'in anla??lamad??? faturalar ileride i'veren ile ta?eronu veya i'veren ile maliyeyi ya da i'veren ile SSK’y? kar?? kar??ya getirebilir. Özellikle ayn? dönem içersinde ayn? i'verenin birden fazla i'ini yapan ta?eronlar'n hangi i? için hangi faturay? kesildi?inin ispat?nda oldukça güçlükler ya?anmaktad'r.
Gerek in?aat maliyetinin hesaplanmas?nda kâr/zarar? etkilemesi bak'm'ndan ve gerekse Asgari ??çilik Hesaplamas?nda hangi i? için hangi hakedi? faturas'n'n düzenlendi?inin ispatlanmas? bak'm'ndan oldukça zorluklarla kar??la??lmaktad'r. Bu durumda yap?lacak en pratik çözüm faturan'n aç?klama k'sm?na i'in in?aat ruhsat?nda yaz'ld??? ?ekilde hangi ada, pafta ve parsel üzerinde yap'ld???n'n yaz?lmas? olacakt'r. Bunun yan?nda yap?lan i'in anla??l'r bir biçimde fatura üzerine yaz?lmas? da her türlü ?üpheyi de ortadan kald?racakt'r.
Y'llara Sari ?n'aat ve Onar'm i'i yapanlar, düzenleyecekleri hakedi? faturalar'n? yukar'da sayd???m'z kanunlar'n yan? s'ra Asgari ??çilik Hesaplamas? aç's'ndan da dikkat etmeleri gerekmektedir. ?n'aat firmalar? yapm?? olduklar? i'ler için Sigorta Müdürlüklerine asgari i'çilik nispetinde prim ödemekle de yükümlü olduklar?ndan i? bitiminde i'i yapt?klar? bölgedeki sigorta müdürlü?ünden ili?iksizlik belgesi almalar? gerekmektedir.
?li?iksizlik belgesi alabilmeleri ise iki yöntem ile mümkün olmaktad'r. 1. Sigorta Müdürlü'ü ile Uzla'ma Yoluna Gidilerek ?li?iksizlik Belgesi Al'n'r. 2. Fatura Üzerinden Asgari ??çilik Hesaplamas? Yap?lmak suretiyle ili?iksizlik belgesi al'n'r.
Fatura üzerinden asgari i'çilik hesaplamas? yap?labilmesi için i'i yapan ta?eronun yapm?? oldu'u i'lerle ilgili ödemi? oldu'u primlerin bildirimini yapt??? ??yeri SSK numaras'n? kesmi? oldu'u faturan'n dikkat çekecek bir yerine yazmas? gerekmektedir. ??yeri SSK numaras? üzerinde yaz?lmayan ??çilik veya Malzemeli ??çilik Faturalar? Asgari i'çilik hesaplamas?nda dikkate al?nmaz.
Konunun daha iyi anla??lmas? için bir örnekle aç?klayacak olursak;
Ta?eron A, 10 Ada, 5 Pafta, 4 Parsel adresinde Adapazar? Havaalan? Elektrik i'lerini Y'llara Sari ?n'aat ve onar'm i'i olarak yapmaktad'r. Yapm?? oldu'u i'ler için 100.000,00 YTL hakedi? yap'p i'veren taraf?ndan imzaland?ktan sonra faturas'n? ?u ?ekilde kesiyor.
SSK NO 4 4003 07 07 1107865 034 24 18 KDV Matrah? 100.000,00.-YTL KDV % 18 18.000,00.-YTL Ara Toplam 118.000,00.-YTL
Stopaj % 3 3.000,00.- YTL GENEL TOPLAM 115.000,00.-YTL
C- SONUÇ
Y'llara Sari ?n'aat ve Onar'm i'i yapanlar ile bu i'leri yapt?ranlar “V.U.K.’nun 229 uncu maddesine faturan'n tarif edildi'i gibi ;sat?lan emtia veya yap?lan i? kar??l???nda mü?terinin borçland??? mebla?? göstermek üzere emtiay? satan veya i'i yapan tüccar taraf?ndan mü?teriye verilen ticari vesikad'r" Bu tariften de anla??laca?? üzere borçlan?lan tutar Stopaj kesildikten sonra kalan k'sm? ifade etti?inden yap?lan stopaj kesintisinin fatura üzerinde gösterilmemesi V.U.K.’a göre faturan'n düzenlenme esaslar'na ayk'r? olmu? olur. Denetim elemanlar?nca yap?lacak incelemede V.U.K. 353 maddesi uyar?nca cezal? duruma dü?ülür.
Y'llara sari in?aat ve onar'm i'leri yapan mükellefler bir çok mevzuat hükümlerine göre hareket etmek zorunda olduklar?ndan SSK ve Asgari ??çilik hesaplamas? aç's'ndan da düzenlenen faturalar'n üzerlerine ??yeri SSK numaras'n? yazmalar? gerekmektedir. Zira fatura üzerinde ??yeri SSK numaras? yaz'l? olmayan Faturalar? Asgari ??çilik Hesaplamas?nda dikkate almamaktad?rlar.
Mali Portal has sinced written about articles on various topics from Debts Loans. mali portal net. Mali Portal's top article . to your Favourites.