Wiele się m'wi o tym, że opalanie przyczynia się do starzenia sk'ry. Tymczasem - ciekawostka - podczas opalania w organizmie aktywowany jest jeden z najsilniejszych znanych antyoksydant'w.

Antyoksydanty lub - prościej - przeciwutleniacze, czyli substancje zwalczające tzw. wolne rodniki (niepożądane efekty przemiany materii, wpływające na starzenie się sk'ry) - to jeden z podstawowych składnik'w kosmetyk'w pielęgnacyjnych. Najbardziej chyba znanym i jednym z najskuteczniejszych przeciwutleniaczy jest witamina E. Mało kto jednak wie, że podobnie skuteczne działanie wykazuje... melanina. Tak, tak, melanina, ciemny barwnik sk'ry, odpowiedzialny za powstawanie opalenizny. Ze względu na jej właściwości melanina bywa często wykorzystywana w produktach kosmetycznych.

Syntetyk i natura

W kosmetyce wykorzystuje się dwa rodzaje melaniny - naturalną (pozyskiwaną przede wszystkim z wełny czarnych owiec lub gruczoł?w ośmiornic i kałamarnic) i syntetyczną (pozyskiwaną w drodze reakcji biochemicznych). Ta pierwsza jest lepsza - jej cząstki mają mniejsze rozmiary, dzięki czemu może przenikać do głębszych warstw nask?rka. Bywa stosowana między innymi w wysokiej klasy samoopalaczach, a także niekt?rych specjalistycznych preparatach solaryjnych przyspieszających opalanie. Problemem są jednak wysokie koszty jej pozyskania. Wersja syntetyczna jest mniej skuteczna, za to dużo tańsza, a przez to bardziej popularna i częściej stosowana. Ze względu na stosunkowo duże rozmiary cząsteczek nie jest jednak w stanie przeniknąć przez sk'rę czy choćby wniknąć w nask?rek, w związku z tym może działać jedynie powierzchniowo. Być może już wkr?tce uzyskana zostanie forma pośrednia - melanina biosyntetyczna, produkowana przez rośliny i niekt're bakterie. Łączyłaby skuteczność melaniny naturalnej z niskimi kosztami uzyskania. Badania trwają.

Skuteczniej w duecie

Melanina produkowana przez sk'rę pod wpływem promieniowania UV stanowi - jak wiadomo - w duecie ze zgrubieniem sk'ry - najskuteczniejszą naturalną formę zabezpieczenia przed promieniowaniem UV. Jako składnik preparat'w kosmetycznych (r'wnież tych z filtrem SPF, zabezpieczających przed promieniowaniem ultrafioletowym) nie spełnia takiej roli - jej działanie ogranicza się do zwalczania wolnych rodnik'w. I trzeba przyznać, że robi to bardzo skutecznie. Już w stężeniu rzędu 0,05 - 1 promila potrafi zwalczyć do 80% wolnych rodnik'w. Jeżeli jej działanie pokryje się z działaniem witaminy E - skuteczność jest jeszcze większa. Melanina nie bywa stosowana w wyższych stężeniach (szczeg?lnie powyżej 1%), ponieważ nadaje preparatom bardzo nieestetyczne zabarwienie, co mogłoby być odebrane przez użytkownika jako efekt niepożądany.